Jouw tekst, jouw manier
Speakybara is een gratis app voor Windows en Mac die elk stuk van je scherm omzet in tekst die je kunt kopiëren of laten voorlezen: sneltoets, kader eromheen, klaar.
Alles hieronder staat op volgorde van wat je er echt mee doet: een kader om een stuk scherm, de tekst op je klembord, en luisteren.
Sleep een kader om elk stuk van je scherm
Je drukt op de sneltoets en het scherm wordt donkerder. Sleep een kader om de tekst die je wilt; stippellijnen en een maatje laten precies zien wat je pakt. Laat je los, dan blijft het kader staan met een balkje eronder: Enter doet wat de sneltoets belooft, in het balkje staan de andere keuzes, Esc annuleert. Past de tekst niet op je scherm? Scroll in het kader, dan komt de rest mee. Zet Kader blijft staan na het slepen uit bij Instellingen › Capture als je wilt dat het meteen bij loslaten begint.
Het leest beeldpunten, dus het werkt op
- een gescande pdf zonder tekstlaag
- een afbeelding in een mail
- de screenshot die een collega in Teams plakte
- een foutmelding waar je niets uit kunt selecteren
- een dashboard, een label in een grafiek, een kaart
- een remote desktop of Citrix-venster
- een gepauzeerde video
Geen screenshot-manager
Speakybara heeft geen annotaties, geen uploads en geen deel-links, en de geschiedenis bewaart alleen de tekst en een klein voorbeeldplaatje, op je eigen computer. Gebruik je al CleanShot X, ShareX of het Knipprogramma? Houd die. Speakybara doet het stuk dat zij overslaan: de tekst uit het plaatje halen.
De herkende tekst op je klembord, met één druk
Hetzelfde kader, een andere sneltoets: druk op Enter, de tekst staat op je klembord en je plakt hem waar je hem toch had ingetypt.
Herkend op je eigen computer
De tekstherkenning die al in Windows of macOS zit doet het werk, op jouw machine; op Windows kost dat 50-150 ms. De opname gaat er direct in en is daarna weg; de herkende tekst wordt bewaard in een lokale geschiedenis die je uit kunt zetten, en standaard gaat er geen afbeelding het internet op.
Twee herkenners, de beste wint
Op Windows leest Speakybara je selectie twee keer, met de Nederlandse en met de Engelse herkenner, en houdt de uitkomst met de meeste echte woorden. In de instellingen kun je de herkenning ook vastzetten op één taal.
Vergroten voor kleine letters
Kleine letters op een druk scherm worden beter herkend als de opname eerst wordt vergroot. De schuif loopt van 1,0x tot 4,0x en staat standaard op 2,0x: hoger is beter op kleine letters en iets trager.
Bewaar de opname als je hem wilt
Het kader dat je trok kun je opslaan als afbeelding. Dat is meegenomen, niet waar de app om draait.
Een klein venster dat met je meeleest
Tijdens het voorlezen staat er een klein donker venster met de tekst. De zin die klinkt heeft een blauwe achtergrond en de woorden worden wit zodra ze gezegd zijn, zodat je weg kunt kijken en je plek toch terugvindt.
Wat het venster doet
- De zin die klinkt heeft een blauwe achtergrond.
- Woorden die gezegd zijn worden wit.
- Klik op een zin om daar verder te lezen.
- Sleep de bovenbalk om het te verplaatsen, het hoekje om het groter te maken.
- Positie en grootte worden onthouden.
- In de instellingen kun je het venster helemaal uitzetten.
Snelheid
Zeven stappen, van 0,8× tot 1,75×. De stap die je kiest blijft staan tot je hem verandert.
- 0,8×
- 0,9×
- 1×
- 1,1×
- 1,25×
- 1,5×
- 1,75×
Tijdens het voorlezen
- CtrlAltPPauze of hervat
- CtrlAltXStoppen
- CtrlAltRLaatste tekst nog eens
Uitleggen, samenvatten, vertalen
Een capture hoeft niet op je klembord te eindigen: de herkende tekst kan meteen naar een actie. Dat kan bij Snelle actie in het balkje onder het kader, bij het ⋮-menu op Start, bij Ga verder met na een capture en in het ⋮-menu van de meelezer. Ctrl+Alt+Q laat het kader met zijn balkje altijd staan, ook als je Kader blijft staan na het slepen hebt uitgezet.
Uitleggen — als iets niet binnenkomt
De foutmelding die een collega in Teams plakte, of een alinea vakjargon halverwege een rapport: Uitleggen met AI legt het uit in gewone taal en leest dat antwoord net zo voor als elke andere tekst.
Samenvatten — lange of taaie tekst
De mail van veertig regels om half vijf, of een pagina waar je geen tijd voor hebt: Samenvatten geeft eerst de kern, zodat jij beslist of de rest de moeite waard is.
Vertalen en tekst verbeteren
Vertalen leest een capture voor in de taal die je kiest. Tekst verbeteren maakt je eigen concept netter en zet het resultaat, anders dan de andere acties, altijd ook op je klembord, klaar om terug te plakken.
Eigen acties, tot acht stuks
Een naam, een opdracht voor de AI en een van de 24 pictogrammen is genoeg. Je actie staat daarna naast Uitleggen en Samenvatten, overal waar die al staan: het ⋮-menu op Start, de meelezer, Geschiedenis en Snelle actie in het balkje onder het kader.
Je eigen sleutel of een lokaal model
Speakybara draait zelf geen AI-dienst. Acties lopen op een OpenAI-sleutel die je invult bij Modellen › AI-model, of op een model dat je zelf draait — LM Studio, Ollama, llama.cpp of Unsloth/vLLM — zonder sleutel en zonder internet.
Vier stemproviders, en wat elk je kost
Piper, de stemmen van Windows of macOS, Microsoft Edge (op Windows) en Google Cloud bieden samen meer dan 100 stemmen in verschillende talen. Het aanbod verschilt per taal, provider, platform en geïnstalleerde stemmen. Geen van de vier gebruikt je videokaart.
| Dienst | Kwaliteit | Kosten | Internet | VRAM | Voorbeeldstemmen |
|---|---|---|---|---|---|
| Lokaal (Piper)GratisOffline | Redelijk | Gratis | nee | 0 MB | nl_NL-ronnie-medium · en_US-amy-medium |
| Stemmen van Windows of macOSGratisOffline | Verschilt per geïnstalleerde stem | Gratis | nee | 0 MB | Microsoft David · Microsoft Zira · Xander (macOS) |
| Microsoft EdgeGratisAlleen Windows | Goed | Gratis, geen limiet | ja | 0 MB | nl-NL-FennaNeural · en-US-EmmaNeural |
| Google Cloud | Best | Gratis grens met je eigen sleutel, of Compleet | ja | 0 MB | nl-NL-Chirp3-HD-Achernar · en-US-Chirp3-HD-Achernar |
Gratis tegoed, wat er offline gebeurt, en de teller
Wat Google gratis weggeeft
Met je eigen sleutel geeft Google 4.000.000 tekens per maand weg voor Standard en WaveNet en 1.000.000 tekens per maand voor Neural2 en Chirp 3 HD. Een pagina lopende tekst is ongeveer 3.000 tekens. De teller in de instellingen houdt elke stemsoort apart bij, want de grenzen verschillen.
Als het internet wegvalt
Is een onlinedienst onbereikbaar, dan leest Speakybara verder met de lokale stem en zegt dat één keer — niet één keer per zin. Zodra de dienst er weer is, pakt hij die weer op.
Een teller, en een geheugen voor zinnen die je al hoorde
Onlinestemmen kosten tekens, dus telt de app ze waar je ze kunt zien.
- De teller laat per stemsoort zien hoeveel tekens je deze maand gebruikte, welk deel van de gratis grens dat is, en ongeveer hoeveel pagina's je nog hebt.
- Elke zin die een onlinestem, zoals Edge of Google, uitsprak wordt op je computer bewaard. Lees je hetzelfde nog eens, dan begint hij direct en kost het geen tekens.
- Het geheugen stopt bij 600 bestanden of 250 MB en gooit dan de oudste eruit.
- De console van Google toont verzoeken, geen tekens, en blijft op nul zolang je onder de gratis grens zit — daarom houdt Speakybara een eigen teller bij.
35 talen, met een stem per taal
De app zelf is in alle 35 vertaald, en volgt je taalvoorkeuren in Windows of macOS. Kies je actieve talen en een stem per taal. Veel talen worden automatisch herkend; andere kun je handmatig selecteren. Een paar, zoals Hebreeuws en Hindi, kan Windows of macOS niet van het scherm lezen: kopieer de tekst dan en laat het klembord voorlezen.
Per selectie
Windows herkent tekst met je geïnstalleerde OCR-taalpakketten; de Mac heeft zijn talen al aan boord. Jij kiest welke talen Speakybara gebruikt.
Per zin
Als een taal wordt herkend, gebruikt Speakybara de stem die je ervoor hebt gekozen. Je kunt de taal ook zelf vastzetten.
Per woord
Op Windows wordt een Engelse term midden in een Nederlandse zin Engels uitgesproken, door dezelfde Piper-stem, zodat de zin één spreker en één zinsmelodie houdt. De Mac-versie doet dit niet.
Engelse woorden in een Nederlandse zin, en je eigen jargon
Engelse woorden in een Nederlandse zin
Een stem leest klanksymbolen, geen letters. Speakybara haalt de klanken van Engelse woorden uit het Engelse regelboek en de rest uit het Nederlandse, en stopt beide in dezelfde stem. Dit geldt alleen voor Piper op Windows: de stemmen van Edge en Google lezen Engelse woorden al goed, dus daar staat de optie uit.
| Woord | Zonder | Met |
|---|---|---|
| pull request | pul rayk-vest | pull rikwest |
| deadline | day-ahd-lee-nuh | dedlain |
| pipeline | pee-puh-lee-nuh | paipline |
Nederlandse woorden die Engels lijken blijven Nederlands: brand, post, model, test, camera, export.
Je eigen vaktermen
Staat jouw term er niet bij? Zet hem in english-words.txt, één per regel. Het bestand wordt opnieuw ingelezen terwijl de app draait, dus herstarten hoeft niet.
Sneltoetsen die je zelf kiest
Koppel je eigen sneltoets aan captures, klembordtekst en eigen acties. Dit zijn de belangrijkste standaardwaarden.
| Actie | Toetsen |
|---|---|
| Kader trekken en voorlezen | CtrlAltS |
| Kader trekken en tekst kopiëren | CtrlAltE |
| Kader trekken en de AI-actie uit Instellingen erop loslaten, en het resultaat voorlezen | CtrlAltU |
| Capture maken en een actie kiezen | CtrlAltQ |
| Klembord voorlezen | CtrlAltC |
| Pauze of hervat | CtrlAltP |
Tien seconden terug of vooruit, en de vorige of volgende zin, zijn knoppen in het meeleesvenster.
Een sneltoets veranderen
Eentje wijzigen kost vier seconden
Klik in de instellingen op een sneltoetsveld. Het wordt blauw en telt af vanaf acht. Druk de toetsen in die je wilt en het staat er — niets typen, niets opslaan. Esc stopt direct. Op Windows luistert Speakybara tijdens die acht seconden rechtstreeks bij Windows mee, zodat combinaties die andere programma's normaal afvangen toch aankomen; die toetsaanslagen gaan nergens anders heen.
- Een combinatie zonder Ctrl, Alt, Shift of Win wordt geweigerd.
- Gebruikt een andere Speakybara-actie hem al, dan zegt hij dat.
- Heeft een ander programma hem al, dan zegt hij dat ook.
Wat op je computer blijft, en wat niet
Tekstherkenning gebeurt lokaal. Met lokale stemmen en lokale AI blijft je tekst op je computer. Cloudstemmen en online AI gebruiken de gekozen aanbieder; Compleet stuurt stemtekst via de Speakybara-service.
| Wat | Op je computer | Gaat weg |
|---|---|---|
| Het kader dat je trok | Lokaal herkend; geschiedenis en voorbeeldplaatjes kun je uitschakelen | Standaard niets. De enige uitzondering is Uitleg bij een stap, onderaan deze tabel. |
| Lokale stemmen (Piper, Windows of macOS) | Spreekt volledig op je computer | Niets. Werkt met de netwerkkabel eruit. |
| Stemmen van Microsoft Edge (Windows) | De afbeelding en de herkende tekst | De zin die klinkt gaat naar Microsoft. |
| Google-stemmen (eigen sleutel of Compleet) | De afbeelding en de herkende tekst | De zin gaat naar Google; bij Compleet loopt dit via de Speakybara-service. |
| Je Google-API-sleutel | Staat in config.json op je eigen computer | Alleen naar Google, om je eigen verzoeken te mogen doen. |
| AI-acties (Uitleggen, Samenvatten, Vertalen, …) | Met een lokaal model volledig op je computer | De herkende tekst, niet de afbeelding, naar de aanbieder die je koos. |
| Uitleg bij een stap, met Uitleg mag meekijken op je scherm | Staat standaard uit. Met een lokaal model blijft ook de afbeelding op je computer | Een afbeelding van je scherm, naar de online AI die je koos, als je om uitleg bij een stap vraagt |
Een AI-actie — Uitleggen met AI, Samenvatten, Vertalen, Tekst verbeteren, de optionele AI-opschoning of een actie die je zelf schreef — stuurt de herkende tekst, en alleen de tekst, naar de aanbieder die je zelf koos: een onlinedienst met je eigen sleutel (OpenAI, Google Gemini of OpenRouter), of een model dat op je eigen computer draait via LM Studio, Ollama, llama.cpp of Unsloth/vLLM. Je opname gaat niet mee, en bij een lokaal model verlaat er helemaal niets je computer. Speakybara draait zelf geen AI-dienst en heeft geen server in dat pad: het verzoek gaat rechtstreeks van je computer naar die aanbieder, en je sleutel blijft in config.json op je eigen schijf.
Kleine feiten: geheugen, opstarten, systeemvak en menubalk
Kleine feiten
- Op Windows ongeveer 55 MB werkgeheugen in gebruik, plus ongeveer 60 MB zolang een lokale Piper-stem geladen is.
- Op Windows 0 MB videogeheugen, bij alle vier de stemdiensten.
- Tekstherkenning zit al in Windows en macOS: niets te downloaden.
- Kies je een lokale stem, dan laadt er een stembestand van 60 MB. Na 90 seconden stilte gaat dat er weer uit; die tijd is instelbaar.
- Op Windows woont de app in het systeemvak: dubbelklik op het icoontje om een kader te trekken, rechtsklik voor het menu. Op een Mac woont hij in de menubalk, met een icoon in het Dock als je dat wilt.
- Starten met Windows is een vinkje, en zet alleen een snelkoppeling in je Opstarten-map. Op een Mac gaat openen bij inloggen via de inlogonderdelen van macOS.
- Windows 10 (build 19041) of nieuwer en Windows 11, 64-bit. Op een Mac: macOS 14 of nieuwer met Apple-chip (M1 of nieuwer), als testversie.
Ook gemaakt voor hoe jij leest
Luisteren in plaats van lezen komt iedereen weleens goed uit. Het levert meer op als lezen jou meer kost dan een ander.
Als je ogen op zijn
Half vijf, de mail is nog steeds veertig regels en het scherm staat sinds negen uur aan. Kader eromheen, luisteren, en je ogen doen even iets anders.
Lees meerAls je dyslexie hebt
Luisteren verplaatst de moeite van het ontcijferen van letters naar het begrijpen van de zin. Speakybara zit in het systeemvak of de menubalk en laat niets op je scherm zien tot je erom vraagt.
Lees meerAls je ADHD hebt
Dezelfde zin horen én zien geeft je aandacht twee dingen om aan vast te houden. Het meeleesvenster blijft aanwijzen waar je bent, dus terugkomen na een onderbreking is één blik.
Lees meerLezen in een tweede taal
Vandaag een Nederlandse brief, morgen een Engels rapport, vaak in één document. De taal wordt per zin herkend, en op Windows zelfs per woord, dus je zet niets om.
Leessoftware en schermlezers
Als je meer nodig hebt dan voorlezen
Read&Write, Kurzweil 3000 en ClaroRead zijn complete leespakketten: lezen, spelling, schrijfhulp, studiegereedschap, en vaak een route via je werkgever of school. Speakybara doet daar één stuk van: het stuk scherm dat je aanwijst, gekopieerd of voorgelezen. Heb je de rest nodig, dan doen die pakketten meer dan Speakybara ooit zal doen.
Het is geen schermlezer
NVDA, Verteller en VoiceOver op de Mac bedienen de hele computer met spraak, voor mensen die blind zijn. Speakybara is een voorleestool: het leest het stuk scherm dat jij aanwijst, inclusief tekst in afbeeldingen waar een schermlezer niet bij kan. Het staat ernaast, het vervangt ze niet.
Free en Compleet zijn dezelfde app
Alles hierboven zit in de gratis versie. Geen vergrendelde knoppen, geen extra functies achter een betaalmuur, geen watermerk.
In allebei hetzelfde
Alle functies, de lokale Piper-stemmen, de stemmen van Microsoft Edge op Windows, en de beste stemmen van Google — met je eigen sleutel in Free, meteen klaar in Compleet.
Het enige verschil
Wie Google instelt. In Free ben jij dat, in ongeveer 15 minuten. In Compleet zijn wij dat: € 59 per jaar of € 6,99 per maand, incl. btw.
Wat Free één keer van je vraagt
- Een Google Cloud-project maken
- De Text-to-Speech API aanzetten
- Een API-sleutel maken en beperken
- Een facturatieaccount koppelen
- De sleutel in de instellingen plakken
Laatst bijgewerkt 12 september 2026